Błazenek

Jak rozpoznać błazenka?

Błazenek to mała, krępa i kolorowa ryba rafowa, która mierzy od 8 do 16 centymetrów, zależnie od gatunku. Znamy ich 29, wszystkie z rodzaju Amphiprion, a każdy ma własne ubarwienie: od zera do trzech białych pasów na pomarańczowym, czerwonym, żółtym, różowym, brązowym lub czarnym tle. W Morzu Czerwonym żyje błazenek dwupręgi, Amphiprion bicinctus: żółtopomarańczowy, z dwoma białymi pasami w czarnej obwódce, jednym tuż za okiem, drugim od środka grzbietu po brzuch. Osiąga 14 centymetrów. W Zatoce Tajlandzkiej błazenek różowy, Amphiprion perideraion, nie przekracza 10 centymetrów: jest różowopomarańczowy, z cienką białą kreską biegnącą od pyska wzdłuż grzbietu i białym paskiem tuż za głową.

Jak żyje błazenek?

Błazenek żyje w ciepłych wodach Oceanu Indyjskiego i zachodniego Pacyfiku, od Morza Czerwonego po Polinezję Francuską i od Japonii po Australię. W Atlantyku go nie ma. Nigdy nie oddala się od swojego ukwiału: gospodarzem może być dziesięć gatunków ukwiałów, a śluz, który naśladuje śluz ukwiału, chroni go przed parzydełkami. Każdy ukwiał zamieszkuje mała grupa o ścisłej hierarchii: największa ryba to samica rozrodcza, druga to samiec rozrodczy, a pozostałe czekają na swoją kolej. Gdy samica zniknie, samiec staje się samicą, a największy z pozostałych staje się samcem. Samica składa jaja na skale u podstawy ukwiału, a samiec ich pilnuje i je czyści. Jest wszystkożerny i żywi się głównie planktonem: glonami, widłonogami i larwami osłonic.

Gdzie i kiedy zobaczyć błazenka?

Błazenek pojawia się w opisach dziewięciu naszych nurkowisk, zawsze w swoich ukwiałach. W Morzu Czerwonym to błazenek dwupręgi. Na rafie Panorama, u wybrzeży Safagi, przez cały rok dziesiątki błazenków żyją w ukwiałach Anemone City, gdzie kończy się nurkowanie na płytkiej wodzie. Na rafie Daedalus Anemone City przez cały rok ciągnie się rzędami ukwiałów i błazenków na południowym plato. W Ras Mohammed Anemone City na zboczu Shark Reef to setki ukwiałów z błazenkami na płytkim plato. W Tajlandii błazenek różowy przez cały rok zajmuje dywan ukwiałów na szczycie Chumphon Pinnacle, razem z krewetkami ukwiałowymi, oraz ukwiały na Sail Rock, gdzie płynie się na drugie nurkowanie. Na Koh Tachai Pinnacle ukwiały z błazenkami zajmują plato na 13 metrach, a na Richelieu Rock żyją błazenki pomidorowe, rzadkie w innych miejscach Tajlandii. W Indonezji spotkasz go na ścianie w Crystal Bay na Nusa Penida i w ogrodzie koralowym wraku Liberty w Tulamben.

Czy błazenek jest zagrożony?

Większość błazenków figuruje na czerwonej liście IUCN jako gatunki najmniejszej troski, w tym błazenek różowy i błazenek z Morza Czerwonego. Tylko błazenek McCullocha jest uznany za gatunek narażony. Ich przyszłość zależy od losu ukwiałów i raf: zagrażają im ocieplenie i zakwaszenie oceanów, a także odłowy dla akwarystów.